«اکونگار» گزارش میدهد؛
سرنوشت مشابه مسکن ۲۵متری و مسکن مهر/خرید خانه سختتر میشود؟
درحالی که نزدیک به سال از آغاز اجرای طرح مسکن ۲۵متری میگذرد، اما وضعیت پیشرفت این پروژه و میزان استقبال متقاضیان از این طرح در هالهای از ابهام قرار دارد.
اکونگار، محمد قهرمانی کوشان- پروژه ساخت ۱۸۰۰ میکرو آپارتمان ۲۵ متری توسط بخش خصوصی بیش از ۲سال پیش رونمایی شد و قرار بر این بود، مسکن با قیمت مناسب به دست واجدین شرایط برسد.
شوک قیمتی جنگ به بازار مسکن/افزایش شدید هزینههای ساخت و ساز
در روزهایی که قدرت خرید مردم در بازار مسکن به شدت کاهش یافته و به نظر میرسد در دوران پساجنگ میانگین قیمت مسکن به حوالی متری ۱۵۰میلیون تومان نزدیک شود، خرید خانههای متراژ پایین مشتریان بیشتری پیدا کرده است، اما مسکن ۲۵متری پروژهای مجهول است که طی ۳سال اخیر نشانههایی از آن در بازار مسکن یافت نشده است.
جهش ۳۰درصدی قیمت مسکن در تهران
هرچند قیمت آپارتمانهای تهران نسبت به سال قبل جهشی نزدیک به ۳۰ درصدی داشته و در برخی مناطق نوسازها متری ۲۵۰ میلیون تومان هم معامله میشوند، اما حجم معاملات به پایینترین سطح دو سال اخیر سقوط کرده است. بررسی وضعیت بازار مسکن نشان از رکودی سنگین و عمیق دارد که سطح معاملات را به وضعیت هشدار رسانده است.
آماری عجیب از افزایش قیمت املاک در تهران
قیمت املاک تهران در دفترچه «ارزش معاملات» سازمان امور مالیاتی، ۶۷درصد نسبت به ارقام۱۴۰۴ افزایش پیدا کرد. این دفترچه، پایه محاسبه هر نوع مالیات ملکی از جمله نقلوانتقال است که هزینه مالیاتی جابهجایی در بازار مسکن را دستکم به ۱۰میلیون تومان رسانده است.
کاهش شدید قدرت خرید مردم، افزایش شدید قیمت مسکن و از سوی دیگر ورود سرمایهها به بازارهای امنتری مانند طلا و سکه باعث شده بازار مسکن در یک رکود عمیق قرار گیرد.
بررسی معاملات بازار مسکن نشان میدهد که خانههای متراژ پایین و با قیمتهای بین ۷تا ۸میلیارد تومان وضعیت معاملاتی بهتری نسبت به خانههای متراژ بالا در نقاط بالای شهر دارند. این موضوع این سوال را ایجاد میکند که آیا مسکن ۲۵متری میتواند بخشی از نیاز بازار را در شرایط فعلی پوشش دهد؟
مسکن 25 متری بحران خانهدار شدن را در ایران حل میکند؟
«محمدعلی پورشیرازی»، تحلیلگر بازار مسکن و عضو هیات مدیره انجمن سازندگان زیربنایی در پاسخ به این سوال که آیا دولت میتواند با وعدههایی مانند یک میلیون مسکن و مسکن 25 متری بحران خانهدار شدن را در ایران حل کند، بهخبرنگار «اکونگار» میگوید: «پیش از هرچیز باید به این موضوع اشاره کنم که مسکن به ابزار سیاسی دولتها تبدیل شده است زیرا با افزایش قیمت در حوزههایی مانند آهن، سیمان، سنگ و ... بر روی قیمت تمام شده مسکن تاثیرگذار هستند.
این تحلیلگر بازار مسکن با بیان اینکه پیش از این فردی که در دولت استخدام میشد با دریافت وام و یا اندوختهای محدود میتوانست در کمتر از 10 سال صاحب خانه شود ولی حالا شاید این آرزو برای بسیاری دست نیافتنی باشد، گفت: شاید با ارائه طرحهایی مانند ساخت سالانه یک میلیون مسکن و یا ساخت مسکن 25 متری نشان دهند که در این حوزه برنامههایی دارند ولی نهایتا این دولت است که باید کوتاه بیاید و مسکن ارزان در اختیار شهروندان قرار دهد.
وی با اشاره به اینکه برنامه مسکن 25 متری مانند طرح مسکن مهر پیش از این در بسیاری از کشورهای غربی و شرقی با موفقیت اجرا شده است، عنوان کرد: آنچه ما در ایران میبینیم متفاوت با آن کشورها است، در نتیجه مثلا مسکن مهر نتواست به هدفی که باید برسد.
عضو هیات مدیره انجمن سازندگان زیربنایی با بیان اینکه مشکل چنین طرحها این است که نباید در مراکز کلانشهرها مانند تهران، مشهد، اصفهان، رشت و ... اجرایی شود، تصریح کرد:چنین پروژههایی باید در شهرستانها و روستاها در دستور کار قرار بگیرد تا از مهاجرت به کلانشهرها جلوگیری شود.
وی تاکید کرد: این موضوع میتواند در بلند مدت هم باعث زنده مانده روستاها و شهرستانها باشد و هم به توازن بازار مسکن در شهرهای بزرگ کمک کند.»
پورشیرازی در پاسخ به این سوال که آیا طرح مسکن 25 متری الگوبراداری از کشور ترکیه است، اضافه میکند: «پروژههایی مانند مسکن مهر، مسکن 25 متری نهتنها در ترکیه بلکه در بسیاری از کشورهای دیگر مانند آلمان و فرانسه هم اجرایی شده است ولی یک تفاوت عمده بین اجرای این طرحها در ایران و سایر کشورها وجود دارد.
وی تاکید میکند: در سایر کشورها دولت در پروژههای انبوهسازی، هر واحد را تنها به یک فرد میفروشد که او هم اجازه فروش به دیگری را ندارد و فقط میتواند به شهروند دیگری اجاره بدهد.
پورشیرازی با تاکید بر اینکه طرح مسکن 25 متری برای اولین بار در فرانسه اجرایی شد، اظهار داشت: بعد از اینکه به اتمام رسید توانست قیمت اجاره و همچنین قیت مسکن را کاهش دهد چون دیگر نیازی برای خرید مسکن وجود نداشت و هر شهروندان میدانست که میتواند با پرداخت اجاره پایین زندگی کند.
این فعال حوزه ساخت وساز مسکن معتقد است: توجه داشته باشید که در این کشورها دولتها برای راحتی و آرامش شهروندانشان تلاش میکنند و در واقع مردم خود را دوست دارند. مشکل مسکن در ایران قابل حل است ولی به شرط آنکه دولت با سیاستهای عادلانه خود بخواهد به شهروندان کمک کند و بازار مسکن را در چارچوب عدالت قرار دهد.»