زیانسازی حباب سکه برای خریداران/ ارزش داراییها چطور آب میرود؟
خرید طلا و سکه با حباب بالا میتواند حتی بدون افت قیمت طلای جهانی، سرمایه خریداران را با زیان روبهرو کند.
به گزارش اکونگار به نقل از بنکر، قیمت طلا و سکه در بازار ایران فقط از نرخ دلار و بهای اونس جهانی تأثیر نمیگیرد؛ میزان عرضه و تقاضا نیز میتواند قیمت نهایی را تغییر دهد. گاهی افزایش تقاضا باعث میشود بهای یک قطعه طلا یا سکه در بازار از ارزش محاسباتی آن فراتر برود. فاصله میان این دو رقم، حباب مثبت نام دارد.
این اختلاف قیمت بهویژه در بازار سکه اهمیت دارد؛ زیرا در برخی مقاطع، بخش قابلتوجهی از مبلغی که خریدار پرداخت میکند، مربوط به حباب است، نه ارزش طلای موجود در سکه. به همین دلیل، بالا بودن قیمت یک سکه لزوماً به معنای افزایش متناسب ارزش طلای آن نیست.
برای درک بهتر موضوع، فرض کنید ارزش طلای موجود در یک سکه امامی ۲۳۰ میلیون تومان باشد، اما این سکه در بازار با قیمت ۲۵۰ میلیون تومان معامله شود. در این وضعیت، خریدار ۲۰ میلیون تومان بیشتر از ارزش محاسباتی طلای سکه پرداخت کرده است؛ مبلغی که به حباب مثبت آن مربوط میشود.
تخلیه حباب چگونه به زیان خریدار منجر میشود؟
ریسک اصلی خرید در شرایطی که حباب بالاست، به احتمال کاهش همین فاصله قیمتی برمیگردد. اگر تقاضا در بازار کاهش پیدا کند، ممکن است حباب سکه کوچکتر شود؛ حتی اگر ارزش طلای موجود در آن تغییری نکند.
در مثال بالا، اگر حباب سکه امامی از ۲۰ میلیون تومان به ۱۰ میلیون تومان کاهش یابد و ارزش طلای آن همچنان ۲۳۰ میلیون تومان باقی بماند، قیمت بازار سکه از ۲۵۰ میلیون به ۲۴۰ میلیون تومان میرسد. بنابراین، خریدار با وجود ثابتماندن ارزش طلای سکه، ۱۰ میلیون تومان زیان میکند؛ رقمی معادل ۴ درصد مبلغ اولیه خرید.
این مثال نشان میدهد که کاهش قیمت سکه همیشه ناشی از افت اونس جهانی یا نرخ دلار نیست. گاهی تنها با فروکشکردن تقاضا و تخلیه بخشی از حباب، قیمت بازار پایین میآید و خریدارانی که در سطوح بالای حباب وارد شدهاند، متضرر میشوند.
البته حباب بالا بهتنهایی به معنای کاهش قطعی قیمت نیست؛ اما نشان میدهد خریدار بخشی از مبلغ معامله را بابت فاصله قیمت بازار با ارزش محاسباتی دارایی پرداخت میکند. اگر این فاصله کاهش یابد، احتمال افت قیمت خریداریشده وجود دارد.
چرا بررسی درصد حباب در انواع طلا و سکه اهمیت دارد؟
حباب فقط به سکه محدود نیست و طلای ۱۸ عیار نیز میتواند با اختلاف قیمت نسبت به ارزش محاسباتی معامله شود. در متن منبع به ثبت حباب ۹ درصدی برای طلای ۱۸ عیار در اسفند ۱۴۰۴ اشاره شده است؛ موضوعی که نشان میدهد بررسی این شاخص در بازار طلا نیز اهمیت دارد.
از سوی دیگر، میزان حباب در انواع سکه یکسان نیست. در برخی شرایط، درصد حباب ربعسکه و نیمسکه از سکه تمام بیشتر میشود. در نتیجه، ممکن است سهم بزرگتری از مبلغ پرداختی خریدار به حباب اختصاص داشته باشد.
نکته مهم این است که مقایسه انواع سکه نباید فقط بر اساس مبلغ ریالی حباب انجام شود. درصد حباب نیز اهمیت دارد؛ زیرا اختلاف قیمت یکسان در دو دارایی با ارزش متفاوت، وزن یکسانی در قیمت نهایی آنها ندارد. همچنین ممکن است در یک بازه زمانی، حباب طلای ۱۸ عیار افزایش پیدا کند، اما حباب سکه کاهش یابد یا برعکس.
در نتیجه، پیش از خرید طلا یا سکه، مقایسه قیمت بازار با ارزش محاسباتی آن ضروری است. خریدارانی که بدون توجه به میزان حباب وارد بازار میشوند، ممکن است در صورت کاهش تقاضا و تخلیه حباب، بخشی از سرمایه خود را از دست بدهند؛ حتی اگر قیمت جهانی طلا یا ارزش طلای خام در آن مدت کاهش پیدا نکرده باشد.