افزایش دو نیم برابری قیمت مواد اولیه لاستیک
میرزایی، عضو انجمن صنفی صنعت تایر به بازار گفت: قیمت کائوچوی طبیعی نیز به حدود ۶۰۰ هزار تومان به ازای هر کیلوگرم افزایش یافته که نسبت به گذشته بیش از دو و نیم برابر رشد داشته است.
صنعت تایر به عنوان یکی از حلقه های حیاتی زنجیره تامین خودرو، در ماه های اخیر بیش از گذشته تحت فشار مشکلات اقتصادی و محدودیت های تامین مواد اولیه قرار گرفته است. اگرچه در سال های گذشته همواره چالش هایی مانند تامین ارز، نوسانات نرخ مواد اولیه و سیاست های قیمت گذاری دستوری گریبانگیر تولیدکنندگان تایر بوده، اما فعالان این صنعت معتقدند مجموعه مشکلات فعلی به سطحی رسیده که ادامه فعالیت را برای بسیاری از واحدهای تولیدی دشوار کرده است. از یک سو محدودیت منابع ارزی کشور و طولانی شدن فرآیندهای تخصیص ارز، تامین مواد اولیه وارداتی را با مشکلات جدی مواجه کرده و از سوی دیگر افزایش نرخ مواد اولیه داخلی و خارجی، هزینه تمام شده تولید را به شکل محسوسی بالا برده است. در چنین شرایطی تولیدکنندگان ناچار شدند بخشی از نیاز خود را با ارز آزاد تامین کنند؛ موضوعی که فشار مضاعفی بر نقدینگی بنگاه ها وارد کرده و نیاز به سرمایه در گردش را به شدت افزایش داده است. از همین رو برای بررسی وضعیت تایرسازان با «جمال میرزایی»، عضو انجمن صنفی صنعت تایر و مدیرعامل گروه صنعتی بارز به گفت و گو پرداختیم؛
* صنعت تایر در شرایط کنونی با چه مهم ترین چالش هایی مواجه است و وضعیت تولیدکنندگان را چگونه ارزیابی می کنید؟
متاسفانه وضعیت صنعت تایر کشور در شرایط مطلوبی قرار ندارد و تولیدکنندگان با مجموعه ای از مشکلات همزمان مواجه هستند. تامین مواد اولیه به شدت دشوار شده و هزینه های تولید به شکل قابل توجهی افزایش یافته است. در حال حاضر هزینه حمل برخی مواد اولیه به ازای هر کیلوگرم به حدود یک دلار رسیده که عدد بسیار سنگینی برای تولیدکنندگان محسوب می شود. از سوی دیگر بخشی از مواد اولیه ای که پیش از این از داخل کشور تامین می شد نیز با محدودیت مواجه شده و ناچار به واردات آن هستیم. افزایش هزینه های تامین مواد اولیه، رشد نیاز به سرمایه در گردش و بالا رفتن هزینه های عملیاتی باعث شده فشار قابل توجهی به واحدهای تولیدی وارد شود. در چنین شرایطی و با وجود استمرار سیاست قیمت گذاری دستوری، عملا تمامی شرکت های تایرسازی کشور در وضعیت زیان دهی قرار گرفتند و شرایط مناسبی را تجربه نمی کنند.
مشکل تأمین مواد اولیه از پتروشیمیهای داخلی برای تایرسازان
مطالبات تایرسازان از خودروسازان رقم قابل توجهی است و متاسفانه هنوز بخش مهمی از آن تسویه نشده است. هرچند بخشی از مطالبات در ماه های اخیر پرداخت شده، اما این پرداخت ها متناسب با حجم بدهی ها نبوده و رضایت فعالان صنعت را جلب نکرده است
* یکی از موضوعات مطرح شده از سوی فعالان صنعت، مطالبات تایرسازان از خودروسازان است. وضعیت این مطالبات در حال حاضر به چه صورت است؟
مطالبات تایرسازان از خودروسازان رقم قابل توجهی است و متاسفانه هنوز بخش مهمی از آن تسویه نشده است. هرچند بخشی از مطالبات در ماه های اخیر پرداخت شده، اما این پرداخت ها متناسب با حجم بدهی ها نبوده و رضایت فعالان صنعت را جلب نکرده است. طبیعی است زمانی که شرکت های تولیدی با کمبود نقدینگی و رشد هزینه های تولید مواجه هستند، تاخیر در وصول مطالبات می تواند مشکلات را دوچندان کند. تامین نقدینگی برای خرید مواد اولیه، پرداخت هزینه های جاری و حفظ روند تولید نیازمند همکاری بیشتر خودروسازان در تسویه بدهی ها است.
* نقش سیاست های ارزی و همکاری دستگاه های اجرایی را در حل مشکلات صنعت تایر چگونه ارزیابی می کنید؟
وزارت صنعت، معدن و تجارت تلاش های خود را برای رفع مشکلات انجام داده و مکاتبات لازم نیز با بانک مرکزی صورت گرفته است، اما واقعیت این است که محدودیت منابع ارزی کشور چالش اصلی محسوب می شود. بخشی از درخواست های ارزی صنعت تایر از طریق وزارت صمت به بانک مرکزی ارسال شده، اما همچنان مشکلات تامین ارز پابرجاست. در نتیجه این شرایط، تولیدکنندگان ناچار شدند بخشی از مواد اولیه مورد نیاز خود را با ارز آزاد تامین کنند. حتی در برخی موارد به سمت واردات مواد اولیه با سازوکارهایی حرکت کردیم که بانک مرکزی تعهدی برای تامین ارز آن نداشته باشد. بدیهی است چنین شرایطی به طور مستقیم در قیمت تمامشده محصولات اثرگذار خواهد بود.
ماده اولیه اس بی آر که پیش تر با قیمت حدود ۱۲۰ هزار تومان تامین می شد، اکنون به حدود ۲۴۰ هزار تومان رسیده است. همچنین قیمت کائوچوی طبیعی نیز به حدود ۶۰۰ هزار تومان به ازای هر کیلوگرم افزایش یافته که نسبت به گذشته بیش از دو و نیم برابر رشد داشته است. مشکل اینجاست که در فرآیندهای قیمت گذاری، برخی از این مواد اولیه با ارقام بسیار پایین تر محاسبه می شوند
* افزایش قیمت مواد اولیه تا چه اندازه بر هزینه های تولید تایر تاثیر گذاشته است؟
طی ماه های اخیر شاهد رشد چشمگیر قیمت مواد اولیه بودیم. به عنوان نمونه برای تامین برخی مواد اولیه با تولیدکنندگان داخلی توافق هایی انجام شده که مبنای قیمت گذاری آنها نرخ ارز آزاد است. این موضوع هزینه تولید را به شدت افزایش داده است. برای مثال ماده اولیه اس بی آر که پیش تر با قیمت حدود ۱۲۰ هزار تومان تامین می شد، اکنون به حدود ۲۴۰ هزار تومان رسیده است. همچنین قیمت کائوچوی طبیعی نیز به حدود ۶۰۰ هزار تومان به ازای هر کیلوگرم افزایش یافته که نسبت به گذشته بیش از دو و نیم برابر رشد داشته است. مشکل اینجاست که در فرآیندهای قیمت گذاری، برخی از این مواد اولیه با ارقام بسیار پایین تر محاسبه می شوند. به عنوان نمونه قیمت کائوچو در محاسبات حدود ۲۴۰ هزار تومان لحاظ شده، در حالی که فاصله معناداری با واقعیت بازار دارد. این اختلاف موجب تحمیل هزینه های سنگین به تولیدکنندگان شده و سودآوری صنعت را تحت تاثیر قرار داده است.
* با وجود این شرایط دشوار، آیا صنعت تایر با خطر تعدیل نیروی انسانی مواجه خواهد شد؟
خوشبختانه تاکنون در صنعت تایر کشور تعدیل نیروی انسانی نداشتیم. در میان فعالان این صنعت توافقی شکل گرفته که حتی در شرایط سخت اقتصادی نیز تا حد امکان از کاهش اشتغال جلوگیری شود. ما معتقدیم در شرایط فعلی کشور، تعدیل نیرو می تواند مشکلات اجتماعی و اقتصادی بیشتری ایجاد کند. به همین دلیل تمامی تولیدکنندگان تلاش کردند نیروی انسانی خود را حفظ کنند و تا امروز نیز این رویکرد ادامه داشته است. در حال حاضر برنامه ای برای تعدیل نیرو در صنعت تایر وجود ندارد و امیدواریم با بهبود شرایط اقتصادی و رفع بخشی از مشکلات ارزی، بتوانیم ضمن حفظ اشتغال، تولید را نیز در مسیر پایدارتری قرار دهیم.
